چگونه با کودک ارتباط برقرار کنیم
  1. خانه
  2. روانشناسی کودک
  3. ارتباط با کودک
  4. چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم | گام به گام تا رابطه‌ای سالم‌تر

چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم | گام به گام تا رابطه‌ای سالم‌تر

  1. خانه
  2. روانشناسی کودک
  3. ارتباط با کودک
  4. چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم | گام به گام تا رابطه‌ای سالم‌تر
چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم | گام به گام تا رابطه‌ای سالم‌تر
چگونه با کودک ارتباط برقرار کنیم

برقراری ارتباط خوب با کودکان، یک مهارت مهم در فرزندپروری است. وقتی میان والدین و کودکان، رابطه مثبتی وجود دارد، فرزندپروری می‌تواند برای والدین لذت‌بخش‌تر باشد. از سوی دیگر، چه بخواهید رابطه خود با کودک نوپایتان را بهبود ببخشید چه بخواهید با فرزند نوجوانتان تعامل بهتری داشته باشید رابطه خوب میان شما و فرزندتان باعث ایجاد عزت‌نفس در او و احترام متقابل میان شما می‌شود.در این مقاله قصد داریم به سوال مهم چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم پاسخ دهیم. همچنین تلاش خواهیم کرد که علل ارتباط برقرار نکردن والدین با کودکان را برای شما بیان کنیم.

رابطه میان والدین و فرزندان اولین نقطه‌ای است که کودکان در آن چگونگی برقراری رابطه را یاد می‌گیرند. بنابراین، وقتی از الان به ایجاد رابطه مثبت با فرزند خود اهمیت می‌دهید به او کمک می‌کنید تا مهارت‌های لازم برای برقراری رابطه سالم با دیگران را در طول زندگی به دست آورد. در ادامه به پاسخ این سوال که چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم با جزئیات بیشتری پرداخته‌ایم اما قبل از آن لازم است با اهمیت کیفیت ارتباط با کودک آشنا شوید.

چرا کیفیت ارتباط با کودک مهم است؟

کیفیت ارتباط با کودک

قبل از پرداختن به پاسخ این سوال که چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم لازم است در مورد اهمیت ارتباط با کودک بیشتر بدانید. رابطه بین والدین و کودکان پیوند منحصربه‌فردی است که رشد و تکامل کلی کودکان را پرورش می‌دهد و اساس رفتار، شخصیت، ویژگی‌ها و ارزش‌های فرزندان را شکل می‌دهد. در ادامه با اهمیت ارتباط مثبت با کودک بیشتر آشنا می‌شوید.

  • کودکانی که رابطه سالمی با والدین خود دارند به‌احتمال‌زیاد با سایر افراد نیز روابط مثبت برقرار می‌کنند. آن‌ها می‌توانند با دوستان و همسالان خود روابط ایمن و مثبتی داشته باشند.
  • کودکانی که رابطه سالمی با والدینشان دارند در مواجهه با استرس و شرایط دشوار بهتر می‌توانند احساسات خود را کنترل کنند.
  • کودکی که به والدین خود دلبستگی ایمن دارد از نظر شناختی، عاطفی و اجتماعی بهتر رشد می‌کند. او همچنین، از نظر اجتماعی رفتارهای مثبت‌تری را انجام می‌دهد.
  • مشارکت سالم والدین در زندگی روزمره فرزندانشان باعث می‌شود که کودکان عملکرد تحصیلی و اجتماعی بهتری داشته باشند.
  • کودکانی که با والدین خود رابطه ایمن و مثبتی دارند مهارت‌ها و ارزش‌های اساسی‌ای را می‌آموزند که آن‌ها را در مسیر موفقیت در آینده قرار می‌دهد.

علت ارتباط برقرار نکردن کودکان با والدین چیست؟

گاهی اوقات والدین می‌گویند: «من سعی می‌کنم با فرزندم صحبت کنم اما او فقط جواب‌های یک‌کلمه‌ای می‌دهد» یا «هیچ‌وقت نمی‌فهمم در مدرسه چه اتفاقاتی برای او می‌افتد چون او هیچ‌وقت از مدرسه‌اش حرفی به من نمی‌زند.» چنین تجاربی می‌تواند برای شما به عنوان والدین بسیار ناامیدکننده باشد. شما برای برقراری ارتباط با فرزندتان تلاش می‌کنید اما فقط با سکوت روبرو می‌شوید.

متاسفانه ما نمی‌توانیم فرزندان خود را تغییر دهیم اما نحوه تعامل خود با فرزندانمان را می‌توانیم عوض کنیم. بنابراین قبل از اینکه به پاسخ سوال چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم بپردازیم لازم است از علت ارتباط برقرار نکردن کودکان آگاه شویم. در ادامه با 5 علت در این مورد آشنا می‌شوید.

ارتباط برقرار نکردن والدین و کودک

شما مشکلات فرزندتان را حل می‌کنید

والدین اغلب تصور می‌کنند که فرزندانشان به دنبال مشاوره برای حل کردن مشکلات هستند. این مسئله نشان می‌دهد که ما به جای گوش دادن به حرف‌های فرزندمان و شنیدن دیدگاه‌های او، با عقاید و افکار خودمان وارد تعامل با کودک می‌شویم. برای حل این مسئله از راهکارهای زیر استفاده کنید.

  • از کودک بپرسید: «می‌خوای من تو حل این مشکل بهت کمک کنم؟»
  • ایده پردازی و حل مسئله را در فرزندتان تشویق کنید.
  • به کودک اجازه دهید ایده‌های خود را امتحان کند، حتی اگر از نظر شما ایده‌های خوبی نباشند.

بیش‌ازاندازه صحبت می‌کنید

اگر فرزندتان بیشتر درون‌گرا باشد به سکوت، زمانی برای تنها بودن و فکر کردن نیاز دارد. اگر فرزندتان بیشتر برون‌گرا باشد ترجیح می‌دهد که در مورد مسائل، بیشتر با شما صحبت کند.

  • سوال‌های بازپاسخ از فرزندتان بپرسید و منتظر جواب او بمانید.
  • بدون اینکه حرف‌های فرزندتان را قطع کنید به او گوش دهید.
  • با سکوت کردن از او حمایت کنید.

قضاوت می‌کنید

قضاوت کردن کودکان

ممکن است فرزندتان به این دلیل با شما ارتباط برقرار نکند که از واکنش شما می‌ترسد. او ممکن است احساس کند که شما از تصمیماتش انتقاد خواهید کرد، در مورد دوستانش حرف‌های منفی خواهید زد یا تنبیه خواهد شد.

  • به واکنش‌های خود توجه کنید و بی‌طرف باشید.
  • به جای اینکه سریع نتیجه‌گیری کنید برای کسب اطلاع از جزئیات بیشتر، سوال کنید.
  • احساسات و افکار فرزندتان را بررسی کنید. برای مثال، بپرسید: «این اتفاق چه احساسی بهت داد؟» یا «نظرت در مورد این تصمیم چیه؟»

توجه کافی ندارید

ممکن است فرزندتان آماده صحبت با شما باشد اما شما به دلیل مشغله‌های زیادی که دارید متوجه نشانه‌ها نمی‌شوید یا ممکن است کودک از رقابت با تلفن یا کامپیوتر شما برای جلب توجه خسته شده باشد.

  • سطح توجه خود را در طول روز بررسی کنید. چه چیز باید تغییر کند؟
  • در زمان‌های انتقال، به خصوص زمانی که فرزندتان از مدرسه به خانه می‌آید یا شما از سرکار به خانه می‌آیید، موبایل را کنار بگذارید.
  • اگر واقعا سرتان شلوغ است مجددا برنامه‌ریزی کنید. برای مثال بگویید: «من می‌خوام با تمام توجهم به حرفت گوش کنم. پس اجازه بده اول این ایمیل رو بفرستم بعد میتونم روی حرفات تمرکز کنم.»

فرزندتان را برای صحبت کردن تحت فشار می‌گذارید

وقتی والدین نگران فرزند خود هستند معمولا او را برای صحبت کردن تحت فشار می‌گذارند.

  • برای سوال «چرا» جایگزین پیدا کنید.
  • ارتباط را باز نگه دارید: «هر وقت آماده صحبت بودی من اینجا هستم.»
  • از یک فعالیت هنری مثل نقاشی یا نوشتن برای کمک به کودک در ابراز احساسات استفاده کنید.

چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم؟

در پاسخ به این سوال که چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم لازم است ذکر کنیم که با توجه به اینکه فرزندپروری سخت‌ترین کار روی زمین است، تنها راه برقراری ارتباط قوی با فرزندانمان ایجاد عادت‌های روزانه ارتباطی است. این عادات ساده اما فوق‌العاده قدرتمند، باعث از بین رفتن جدایی روزمره میان والدین و فرزندان و افزایش هوش هیجانی کودکان می‌شوند. در ادامه با این عادات آشنا می‌شوید.

مشاهده کودک

در اولین گام باید این نکته‌ی مهم را به خودمان یادآور شویم: آیا می‌توانیم کودک خود را مشاهده کنیم؟ منظور از مشاهده‌ی کودکان، نگاه عینی به فعالیت‌های کودکان و شنیدن به سخنان آن‌هاست. هدف نهایی مشاهده، شناخت بیشتر کودک است. مسئله‌ی مهمی که در حین مشاهده‌ی کودک باید به آن توجه کنیم این است که چگونه، چه وقت، چه چیزی را مشاهده کنیم! اگر دوست دارید با موضوع مشاهده‌ی کودک، اصول و فواید آن بیشتر آشنا شوید، توصیه می‌کنیم به مقاله‌ای که در این باره نوشته‌ایم سر بزنید.

همدلی با کودک

در آغوش گرفتن فرزند

دوست دارید در ارتباط با کودک خود، چه پیامی به او بدهید؟ همدلی با کودکان به این معناست که: «من می‌خواهم بدانی که تو تنها نیستی و من می‌خواهم درک کنم که تو نسبت به این موضوع چه احساسی داری.» شنیدن این پیام برای کودکان بسیار مهم است. وقتی آن‌ها احساس می‌کنند که درک و حمایت می‌شوند، انگیزه خود را بیشتر حفظ می‌کنند. اگر بخواهیم به این موضوع عمیق‌تر نگاه کنیم، متوجه می‌شویم که نه فقط کودکان، بلکه هر فرد در هر سنی به همدلی نیاز دارد. همدلی زمینه‌ساز ارتباط عمیق‌تر و به وجود آمدن اعتماد در میان والد و فرزند است. برای اینکه با این موضوع بیشتر آشنا شوید می‌توانید به مقاله‌ی همدلی با کودک مراجعه نمایید.

گفتگو با کودک

برای بسیاری از والدین این سوال وجود دارد که : چطور می‌توانم با کودک یک گفتگوی مؤثر و به تبع آن یک ارتباط موثر داشته باشم؟ برای اینکه بتوانیم با کودک گفتگو کرده و با او ارتباط مؤثری برقرار کنیم، نیاز داریم تا از اصول گفتگو با کودک، آگاهی داشته­باشیم. این اصول می‌توانند مسیر گفتگو با کودک را برای ما اندکی روشن‌تر کنند. گفتگو با کودک مهارتی است به تدریج و با تمرین بدست می‌آید. به همین دلیل خوب است که در رابطه با این موضوع، اول دانش خود را بالا برده و سپس به تمرین بپردازیم. برای اینکه بیشتر با این موضوع آشنا شوید، می‌توانید به دو مقاله‌ی گفتگوی موثر با کودکان و اصول گفتگو با کودک مراجعه نمایید.

شناخت و مدیریت احساسات کودک و والد

چرا فکر می کنید تشخیص احساسات ضروری است؟ درست است! هر کس نیاز دارد با درونش در ارتباط باشد تا بداند هر لحظه باید چه کند و به نیازهایش پاسخ بدهد.

مثلا وقتی نیاز به غذا دارد چطور این را می فهمد؟ بله! با احساس گرسنگی!

حالا که مطمئن تر شدیم کودکمان به این کمک من نیاز دارد باید ببینیم چطور باید این کار را انجام بدهیم؟شاید برایتان جالب باشد که برای اینکه بتوانیم به او کمک کنیم باید خودمان هم این توانایی را داشته باشیم. لازم است خودمان هم تمرین کنیم . لازم است ببینیم که آیا خودمان با درونمان ارتباط داریم؟ آیا می توانیم در لحظه هایی به خودمان برگردیم و ببینیم چه احساسی در ما زنده است؟

این یک تمرین لذت بخش است. چون می توانیم به خودمان توجه کنیم و بدون قضاوت و بدون اینکه نگران خوشایند دیگران باشیم به احساسمان توجه کنیم. مخصوصا که هر لحظه ممکن است چندین احساس را تجربه کنیم. مقاله‌ی شناخت و مدیریت احساسات به همین موضوع پرداخته است. توصیه می‌کنیم آن را مطالعه کنید تا در این باره بیشتر بدانید.

بازی با کودک و تاثیر آن در ارتباط

از لحظات لذت ببرید

بازی از جمله نیازهای اساسی کودک برای رشد و سلامت جسمانی، شناختی و عاطفی محصوب می‌شود. مهارت‌های اجتماعی و روانشناختی کودک از طریق بازی رشد و توسعه پیدا می‌کند. اگر ما به عنوان والد، دغدغه‌ی برقراری رابطه با کودکان خود را داریم، روی آوردن به سمت بازی برای بهبود ارتباط، یکی از گزینه‌های مهم پیش روی شماست! در مقاله‌ای که در رابطه با بازی و نقش آن در ارتباط با کودک نوشته‌ایم۷ می‌توانید ایده‌های ارزشمندی را در این زمینه پیدا کرده و در مسیر بهبود رابطه‌ی خود با کودک، از آن‌ها بهره بگیرید.

توجه به مرز‌ها و حریم‌های خانواده برای حفظ استقلال اعضای خانواده

آیا مراقب حفظ حریم‌ها و مرزهای اعضای خانواده هستیم؟ آیا مراقب هستیم که وارد حریم شخصی کودکمان نشویم؟ آیا تلاش می‌کنیم تا استقلال کودک را حفظ کنیم؟ این گام، یکی از گام‌های بسیار مهم است که معمولا از چشم ما والدین دور می‌ماند، لازمه‌ی برقراری ارتباط عمیق و واقعی با کودک، توجه به حریم شخصی و رعایت این حریم‌هاست.

توجه به منشا اضطراب‌های کودکان

ما پدر و مادر‌ها می‌دانیم که کودکانمان، کم و بیش دارای ترس‌های و اضطراب‌هایی هستند. اما از ریشه‌ها و علل این ترس و اضطراب آگاه نیستیم. اغلب چرایی اضطراب در کودکان برای ما سوال است. ممکن است از خودمان بپرسیم: چرا کودک من اینقدر اضطراب دارد و می‌ترسد؟ او که دلیلی برای اضطراب و استرس خود ندارد!

برای اینکه بفهمیم کودکمان چرا مضطرب است، باید به ریشه‌ و منشا‌های این اضطراب دقت کنیم. فهم دقیق ریشه‌های اضطراب کودکان، می‌تواند ما را به کودکانمان نزدیک‌تر سازد، همدلی‌مان را با آن‌ها افزایش دهد و ارتباط‌مان را با او عمیق‌تر سازد. در مقاله‌ی ریشه‌های اضطراب کودک، به این موضوع به صورت دقیق‌تر پرداخته‌ایم.

توجه به نیازهای اساسی کودک

ارتباط با کودک قبل از خواب

آیا درک عمیقی نسبت به نیاز‌های اساسی و اصلی کودکانمان داریم؟ آیا واقعا می‌دانیم در لحظه، کودک ما چه نیازهایی دارد؟ نکته‌ی قابل توجه این است که ما باید به هر دو بعد نیاز‌های جسمانی و روانی کودک، توجه ویژه‌ای داشته باشیم. توجه به نیاز کودکانمان، یکی دیگر از سنگ‌ بناهای ساخت رابطه‌ای عمیق با آن‌هاست.

یادگیری چگونگی انتقاد از کودک و تشویق او

در نهایت بهتر است به عنوان والد، تعریف و انتقاد اصولی از کودک را بیاموزیم. خیلی‌ها اعتقاد دارند که تعریف، سبب می‌شود تا کودکان احساس امنیت کرده و اعتمادبه­نفسش بالا رود. اما این اتفاق ممکن است نتیجه‌ی عکس بدهد! یعنی منجر به عصبی­شدن کودک و بدرفتاری او شود! چرا چنین اتفاقی می‌افتد؟ پیشنهاد می‌کنیم مقاله‌ی شیوه‌ی انتقاد و تعریف از کودک را مطالعه کنید تا با ظرایف این موضوع آشنا شوید.

نشانه‌های سالم بودن ارتباط فرزندان با والدین چیست؟

والدین اغلب نگران‌اند که والدین مناسبی برای فرزندانشان نباشند یا با آن‌ها ارتباطی قوی نداشته باشند. برای اینکه پاسخ این سوال که چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم را بدانید در ابتدا لازم است کیفیت رابطه خود و فرزندتان را ارزیابی کند. 7 علامت وجود دارد که به شما نشان می‌دهد با فرزندتان به خوبی ارتباط برقرار کرده‌اید یا نه. در ادامه با نشانه‌های سالم بودن ارتباط فرزندان با والدین آشنا می‌شوید.

کودک در مقابل شما، طیف وسیعی از احساسات را نشان می‌دهد

گاهی اوقات مشاهده احساسات فرزندان می‌تواند دشوار باشد و ممکن است ما مایل نباشیم احساسات شدید فرزندانمان را ببینیم. با این حال، توانایی فرزندتان در ابراز خشم، ناراحتی یا ترس در مقابل شما نشانه خوبی است که او با شما احساس امنیت عاطفی می‌کند. وقتی کودکان، احساسات خود را پنهان می‌کنند این مسئله نشانه مشکلات بزرگ در رابطه میان والدین و کودکان است.

کودک هنگامی‌که ناراحت یا آسیب‌دیده است به سمت شما می‌آید

ایجاد پایگاه امن برای کودک

وقتی فرزندتان در هنگام مواجهه با یک مشکل به سراغ شما می‌آید این نشانه بسیار خوبی از رابطه سالم میان شما و فرزندتان است و بدین معنی است که شما پایگاه امنی برای کودک فراهم کرده‌اید که او در صورت نیاز به کمک می‌تواند به شما مراجعه کند.

کودک می‌تواند بدون ترس از واکنش شما در مورد عقاید و احساسات خود صحبت کند

این نشانه مثبتی از رابطه همراه با پذیرش و انعطاف‌پذیری میان والدین و فرزندان است. برخی از والدین ناخواسته از طریق رفتار خود، مانند واکنش بیش از حد به افکار یا احساساتی که دوست ندارند یا احساساتی که رفتار آن‌ها را به عنوان والدین زیر سوال می‌برند، ارتباط با کودک خود را محدود می‌کنند.

بازخورد شما غیر انتقادی و بدون برچسب زدن است

والدینی که واکنش‌های انتقادی به فرزندشان نشان نمی‌دهند یا به او برچسب‌هایی مانند «بد»، «شیطون»، «تنبل» و غیره نمی‌زنند به فرزندشان کمک می‌کنند که خود اصیلش را نشان دهد و دائما نگران واکنش والدینش نباشد. این امر همچنین باعث می‌شود کودک برای بهتر شدن بیشتر تلاش کند.

شما فرزندتان را برای پیگیری علایق و استعدادهایش تشویق می‌کنید

وقتی علایق و استعدادهای فرزندتان را تشویق می‌کنید به او کمک می‌کنید احساس تسلط و موفقیت را تجربه کند. این کار می‌تواند بر سال‌های نوجوانی و بزرگسالی فرزندتان نیز تاثیر مثبت داشته باشد و به او یاد می‌دهد که پشتکار داشته باشد و برای هدفش تلاش کند.

برای رفتارهای فرزندتان مرز ایجاد می‌کنید

والدینی که رابطه سالمی با فرزندشان ایجاد می‌کنند برای رفتارهای فرزند خود مرز تعیین می‌کنند. کودکانی که با محدودیت و مرز روبرو نمی‌شوند اغلب دچار مشکلات رفتاری می‌شوند و نمی‌توانند رفتار مناسب را از رفتار نامناسب تشخیص دهند. مرزها به کودکان کمک می‌کند که در ارتباط با والدین خود احساس دوست‌داشتنی بودن و ارزشمند بودن داشته باشند حتی اگر گاهی اوقات از مرزها خوششان نیاید.

شما اشتباهات خود را اصلاح می‌کنید

توانایی ترمیم آسیب‌هایی که به رابطه شما با فرزندتان وارد شده است یک مهارت عالی در فرزندپروری است. اگر بر سر فرزندتان فریاد می‌زنید، بیش از حد واکنش نشان می‌دهید یا به او برچسب می‌زنید مهم است که آسیب واردشده به رابطه با فرزندتان را ترمیم کنید. اگر این کار را انجام می‌دهید به این معنی است که شما سعی می‌کنید رابطه سالمی با کودک خود داشته باشید.

جمع‌بندی

درنهایت، رفتار شما به عنوان والدین و رابطه‌ای که با فرزندتان دارید برای موفقیت کودک ضروری است و در شکل‌گیری رشد او نقشی اساسی دارد. شما با داشتن رابطه‌ای سالم با فرزندتان می‌توانید مهارت‌های اجتماعی و عاطفی او را تقویت کنید. بنابراین اگر اکنون سوال شما این است که چگونه با کودکان ارتباط برقرار کنیم لازم است بدانید زمانی می‌توانید رابطه‌ای قوی با فرزندتان داشته باشید که برای او وقت بگذارید، به او گوش دهید، احساساتش را درک کنید و کودک را قضاوت نکنید.

نویسنده: مینا معین

منابع: imperfectfamilies / thepillarsclc /psychologytoday / parent

میانگین امتیاز: 0 / 5. تعداد آرا: 0

guest
0 دیدگاه
Inline Feedbacks
View all comments
مطالب مرتبط:
فهرست